گروه دیپلماتیک – همشهری آنلاین: تنش بیسابقه میان پاپ رهبر مسیحیان جهان و دولت آمریکا به شدت بالا گرفته است، تنشی که در آن ـ به نوشته سی ان ان ـ پاپ لئو چهاردهم تلاش دارد ارزشهای مسیحی را از بهرهبرداری سیاسی توسط دولت دونالد ترامپ بازپس بگیرد.
در آغاز سفر مهم پاپ به آفریقا بود که او به دلیل انتقاد از جنگ علیه ایران با حملات لفظی ترامپ مواجه شد. پاپ میتوانست این حملات را نادیده بگیرد، اما ترجیح داد مستقیماً پاسخ دهد. او در هواپیما اعلام کرد که از دولت ترامپ هراسی ندارد و اجازه نخواهد داد پیام انجیل تحریف شود. به گفته او، سوءاستفاده از دین (مسیحیت) باعث از دست رفتن جان بیگناهان شده و اکنون زمان آن رسیده که کسی مسیر بهتری پیشنهاد دهد.
این موضعگیری، پاپ را به مهمترین صدای بینالمللی در برابر ترامپ تبدیل کرده است.
حمله مستقیم به ترامپ
پاپ لئو که اصالتاً آمریکایی است و شخصیتی آرام دارد، آغازگر این تقابل نبود. او که سالها عضو فرقه آگوستینی بوده، همواره بر وحدت، گفتوگو و ایجاد پل میان جوامع تأکید دارد. در سال نخست رهبریاش نیز به جای اقدامات ناگهانی، بیشتر بر شنیدن دیدگاهها و ایجاد تغییرات تدریجی تمرکز کرده و بر اهمیت نهادهای چندجانبه مانند سازمان ملل متحد و احترام به حقوق بینالملل پافشاری کرده است. با این حال، تحولات اخیر — از جمله عملیات نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران — موجب شده پاپ مواضع صریحتری اتخاذ کند. او حتی بهطور کمسابقهای نام ترامپ را مستقیماً بر زبان آورد و هشدار داد که خداوند به دعاهای جنگطلبان گوش نمیدهد؛ اشارهای ضمنی به اظهارات پیت هگست وزیر جنگ آمریکا درباره جنگ. هرچند مخالفت پاپها با جنگ سابقهای طولانی دارد — مانند مخالفت پاپ ژان پل دوم با حمله به عراق — اما آمریکایی بودن لئو و تسلط کاملش بر زبان انگلیسی باعث شده پیام او مستقیماً به افکار عمومی آمریکا منتقل شود.
پاپ هشدار داده که جهان توسط معدودی مستبد به آشوب کشیده شده است. او همچنین سوءاستفاده از دین برای اهداف سیاسی و نظامی را به شدت محکوم کرده است.
سابقه پرتنش
تنش میان پاپ و ترامپ پیشینهای طولانیتر دارد. از جمله انتشار تصاویر هوش مصنوعی از ترامپ در قالب پاپ یا حتی چهرهای شبیه مسیح.
با وجود انتخاب نخستین پاپ آمریکایی در تاریخ کلیسا، تاکنون هیچ تماس مستقیمی میان این دو برقرار نشده است. در عوض، جیدی ونس معاون ترامپ که بهتازگی کاتولیک شده، نقش واسطه را ایفا کرده و حتی وارد این مناقشه شده است. او از نظریه «جنگ عادلانه» برای توجیه سیاستهای دولت دفاع کرده، در حالی که پاپ این جنگها را عادلانه نمیداند.
واتیکان نیز تأکید کرده که در عصر سلاحهای هستهای، تعریف «جنگ عادلانه» بیش از پیش دشوار شده است. به اعتقاد ناظران، اختلاف دیدگاهها درباره مهاجرت و تفسیر آموزههای مسیحی، شکاف میان پاپ و دولت آمریکا را عمیقتر کرده است.
نظر شما